goed opdrachtgeverschap?

Op de vraag wat Goed Opdrachtgeverschap inhoudt, krijg je veel verschillende antwoorden. Vaak wordt één enkel aspect uitgebreid belicht: bijvoorbeeld inkoop of het beschikken over leiderschapskwaliteiten. Maar wat Goed Opdrachtgeverschap precies inhoud en waar hij of zij voor verantwoordelijk is, is een samenhang van eigenschappen, verantwoordelijkheden, attitude en ownership. Met deze website helpen wij je op weg.

objectief onderzoek opdrachtgeverschap

De afgelopen jaren hebben wij veel geïnvesteerd in het doen van onderzoek naar de rol van opdrachtgever, hoe organisaties hier mee omgaan, maar vooral wat er voor nodig is om deze rol goed te kunnen vervullen. Analyses op basis van diverse rapporten, interviews, enquetes en verslagen, hebben geleid tot een goed inzicht op welke manier de rol van opdrachtgever professioneel kan worden ingevuld. Gekoppeld aan eigen ervaringen. 

stoppen falende projecten?

Het stoppen van falende projecten is een moeizaam traject gebleken. Decennialang werd fors geïnvesteerd in het verbeteren van de kwaliteit aan opdrachtnemende kant. Echter, met weinig effect tot nu toe. Een bekend accountantsbureau noemt de vele overschrijdingen een "ongrijpbaar" fenomeen. Wij noemen het liever "hardnekkig".

Het is gebleken dat organisaaties die ook werken aan het verbeteren van de kwaliteit aan opdrachtgevende kant, aantoonbaar meer succes hebben in het terugdringen van de forse budgetoverschrijdingen en het mislukken van projecten. Ongrijpbaar is het dus niet. Met deze website willen wij je op weg helpen.

status quo rol opdrachtgever

Staat de rol van opdrachtgever onder druk? De afgelopen jaren is er een duidelijke tendens waar te nemen dat de rol van opdrachtgever steeds kritischer wordt benaderd. Het is niet vanzelfsprekend meer dat een opdrachtnemer bij een geschil als schuldige wordt aangewezen. Ook de rol van opdrachtgever is steeds meer onderwerp van discussie. Dit heeft menige organisatie doen beseffen dat het loont om ook te investeren in het verbeteren van de vakbekwaamheid van hun eigen opdrachtgevers. Ook daarmee kunnen wij je op weg helpen.

online enquete opdrachtgeverschap

Regelmatig verschijnen er online enquetes op onze website. Enquetes over verschillende aspecten van Goed Opdrachtgeverschap. Nieuwe enquetes worden via LinkedIn of Twitter aangekondigd of, als u zich hebt aangemeld, via een uitnodiging.

opdrachtmanagement of projectmanagement

In onze visie over Goed Opdrachtgeverschap gaat het bij opdrachtmanagement om wezenlijk andere zaken dan bij projectmanagement. Opdrachtgevers een veredelde cursus projectmanagement laten volgen, zal weinig waarde toevoegen. Een kritische blik op het (zeer beperkte) aanbod van literatuur en trainingen over de rol van opdrachtgever is zondermeer een 'must'. Wil je een second opinion? Neem dan contact op met ons. 

kritische beschouwingen opdrachtgeverschap

De afgelopen jaren hebben wij diverse kritische beschouwingen gepubliceerd over de rol van opdrachtgever van projecten. Beschouwingen die een resultaat zijn van ons onderzoek. Koppeling van theorie en praktijjk. Publicaties met heldere conclusies. Maar ook met praktische tips om te komen tot Goed Opdrachtgeverschap.

opdrachtgeverschap in het nieuws

Actueel nieuws dat, in meer of minder mate, te maken heeft met het thema opdrachtgeverschap, wordt door ons verzameld op deze website. Te gebruiken voor studies, interne discussies over opdrachtgeverschap af andere doeleinden. Wil je ook een artikel geplaatst hebben? Laat het ons weten.

digitaal archief opdrachtgeverschap

In de loop van de jaren hebben wij diverse rapporten, artikelen, survey's, etc bewaard die te maken hebben met het thema opdrachtgeverschap. Veel van dit materiaal is gebruikt voor ons onderzoek en de kritische beschouwingen over Goed Opdrachtgeverschap. Inmiddels is een deel van dit digitaal archief beschikbaar op onze website. 

videobase opdrachtgeverschap

Sinds kort zijn wij ook begonnen met het verzamelen van video's over het thema opdrachtgeverschap. Video's die interessant zijn voor diegenen die betrokken zijn bij het thema Goed Opdrachtgeverschap. 

kennisoverdracht opdrachtgeverschap

De inzichten, kennis en ervaringen die wij de afgelopen jaren hebben opgebouwd, willen wij graag delen met opdrachtgevers die hun rol serieus willen nemen. Wij kennen meerdere vormen van kennisoverdracht. individueel of collectief. Voor opdrachtgevers, maar ook voor opdrachtnemers. Meer informatie vind je op deze website. 

wij houden het eenvoudig

In onze kritische beschouwingen maken wij gebruik van modellen waarmee wij de rol van opdrachtgever helder kunnen beschrijven en toelichten. Onze modellen worden vooral gekenmerkt door hun eenvoud. Geen onnodige ingewikkelde modellen die lijken op een doolhof: deze leiden vaak tot misverstanden en ruis in de communicatie. Onze modellen zijn snel te doorgronden en kunnen gebruikt worden om de discussie over de rol van opdrachtgever te structureren.

wikiregie

Een belangrijk onderdeel van deze website is de WikiRegie: een kennissite voor opdrachtgevers. Het is een belangrijke informatiebron voor managers die de rol van opdrachtgever (gaan) vervullen. 

roadmap naar goed opdrachtgeverschap

Dank zij de door ons opgebouwde kennis en inzichten over de rol van opdrachtgever, zijn wij in staat om met een Roadmap naar Goed Opdrachtgeverschap te komen. Na een intakegesprek zijn wij in staat aan te geven op welke onderdelen verdieping eventueel nodig of wenselijk is. De basis voor deze Roadmap zijn een paar van onze modellen.  

onafhankelijke project evaluaties

Het doen van een objectieve en onafhankelijke project evaluatie behoort tot de mogelijkheden. Onafhankelijk, omdat wij geen enkel commercieel belang hebben bij de uitvoering van het project betrokken te worden. Onze evaluaties worden vooral benaderd vanuit het perspectief van een opdrachtgever. Op een snelle, inzichtelijke manier kunnen wij tot de kern van eventuele problemen doordringen. Maar wij geven ook een advies over de mogelijke oplossingen.

Project evaluaties kunnen worden uitgevoerd in elk stadium van een project.  

noordelijke nuchterheid

Inmiddels ben ik zes jaar intensief met het thema Goed Opdrachtgeverschap bezig. In Hans Wortmann, hoogleraar Universiteit Groningen (RUG), heb ik een goede Sparring Partner gevonden.  Met een portie nordelijke nuchterheid hebben wij een geheel eigen visie ontwikkeld op de rol van opdrachtgever en de aansturing van projecten. Geen ingewikkelde verhalen en modellen, maar een praktische benadering. 

registreren

Een groot deel van de informatie over Goed Opdrachtgeverschap is voor iedereen toegankelijk. Echter, bepaalde gedeelten van de website zijn alleen toegankelijk als je geregistreerd bent. Bijvoorbeeld meedoen aan het forum, leveren van commentaar of het downloaden van documenten. 

Je kunt geheel vrijblijvend een account aanmaken. Je gegevens zullen vertrouwelijk worden behandeld. Je ontvangt van ons geen mailingen. Wel zullen wij in de toekomst vragen of je mee wilt doen aan verder onderzoek in de vorm van enquêtes. 

contact met ons opnemen

Wil je meer informatie over bepaalde aspecten over Goed Opdrachtgeverschap? Of wil je meer weten over de mogelijkheden van kennisoverdracht, de project evaluatie of de roadmap? Neem dan contact met mij op. Per mail of per telefoon. Wil je op de hoogte blijven? Volg ons dan op Twitter of LinkedIn.

goed opdrachtgeverschap?
objectief onderzoek opdrachtgeverschap
stoppen falende projecten?
status quo rol opdrachtgever
online enquete opdrachtgeverschap
opdrachtmanagement of projectmanagement
kritische beschouwingen opdrachtgeverschap
opdrachtgeverschap in het nieuws
digitaal archief opdrachtgeverschap
videobase opdrachtgeverschap
kennisoverdracht opdrachtgeverschap
wij houden het eenvoudig
wikiregie
roadmap naar goed opdrachtgeverschap
onafhankelijke project evaluaties
noordelijke nuchterheid
registreren
contact met ons opnemen

Goed Opdrachtgeverschap

Het thema Goed Opdrachtgeverschap is steeds vaker onderwerp van (maatschappelijke) discussies: geleidelijk aan begint het besef te komen bij bestuurders en management dat een professionele invulling van de rol van opdrachtgever een belangrijke bijdrage levert aan het succesvol afronden van een project. 

De afgelopen jaren hebben wij veel geinvesteerd in het vergroten van onze kennis over de rol van opdrachtgever. Wat beweegt een opdrachtgever om deze rol op zich te nemen? Hoe gaan organisaties met deze rol om? Wat is er voor nodig om deze rol goed te vervullen? Hoe kun je als opdrachtgever vertrouwen geven en krijgen? Moet een opdrachtgever kennis hebben van methoden en technieken? 

Vragen, waar we middels deze website een antwoord op kunnen geven. Maar daarnaast bieden we nog veel meer aan (potentiële) opdrachtgevers. En kun je het antwoord op je vraag niet vinden? Laat het ons even weten.

Tweets Opdrachtgeverschap

businesscase

Doel

Het doel van de businesscase is drieledig:

  • beslissing:
    het biedt de mogelijkheid een gefundeerde beslissing te nemen uit een aantal alternatieve scenario's ten opzichte van de nulscenario en die elk een bijdrage leveren aan het bereiken van de doelstelling van de organisatie. Het is de rechtvaardiging van een te starten investeringsproject.
  • regie:
    het vormt het raamwerk waarbinnen het investeringsproject moet worden uitgevoerd en vormt als zodanig de basis voor een goede regievoering over het verdere verloop van het traject. De inspanning en de resultaten kunnen worden getoetst (stap 6) aan de business case.
  • communicatie:
    het kan worden gebruikt voor een goede interne communicatie richting de verschillende stakeholders die een bijdrage zullen moeten leveren aan het project en mogelijk geconfronteerd worden met de gewenste veranderingen die een gevolg zijn van het investeringsproject

 

Indeling

Businesscases variëren van veelomvattend en zeer gestructureerd, zoals is vereist door verschillende projectmanagement methodieken, tot informeel en bondig. Het kan variëren van enkele pagina's tot een uitgebreid document. Hieronder is een voorbeeld gegeven van de mogelijke inhoud van een businesscase. De zwaartepunten en de omvang van de betreffende onderwerpen hangt sterk af van de omgeving waarin deze businesscase wordt gehanteerd. Een wettelijke maatregel die consequenties heeft voor een ICT systeem, is een simpele justificatie van een project. Maar het samenvoegen van ondersteunende diensten, bijvoorbeeld bij gemeenten of zorginstellingen, wordt al een gecompliceerdere businesscase. Een businesscase kan in vrijwel elke omgeving worden gebruikt om welk project dan ook te rechtvaardigen. Of het nu in de publieke sector is of in de private. Of het nu om kwantitatieve baten gaat of kwalitatieve baten. Of het nu om een ICT project gaat of om een organisatie verandering. Een mogelijke indeling van een businesscase wordt hieronder gegeven.

1. Managementsamenvatting

In dit deel wordt een korte samenvatting gegeven van de belangrijkste resultaten en de conclusies. In het geval er nog geen keuze is gemaakt, zal de aanbeveling worden gegeven. Indien wel, zal de beslissing hierin worden opgenomen.

 

2. Inleiding

Wat is de aanleiding voor deze business case en door wie is de vraag gesteld? Een korte beschrijving van de vraagstelling en bij welke manager het eigenaarschap van de business case is belegd. Deze is tevens de opdrachtgever voor de realisatie van de business case indien hiertoe wordt besloten. Wie zijn er bij de opstelling van dit document betrokken en waarom? In het kort de aanpak schetsen.

 

3. Achtergrond informatie


Een korte beschrijving waarbinnen de business case moet worden opgesteld en uitgevoerd. Wat zijn de interne of externe factoren die van invloed zijn op deze case. Wat is het onderwerp van business case en wat zijn de ontwikkelingen die van invloed kunnen zijn op de business case. Is de interne organisatie aan verandering onderhevig de komende tijd? Verandert de vraag naar functionaliteit? Zijn er externe factoren die van invloed zijn? Worden er mogelijke knelpunten opgelost?

 

4. Doelstelling

Een duidelijke beschrijving wat er bereikt moet worden binnen een organisatie of afdeling. Welke bijdrage moet het resultaat van de investering leveren aan de doelstellingen van de organisatie. Kort aangeven in welke richting de alternatieve scenario's moeten worden gezocht.

 

5. Stakeholders

Vastleggen wie de belangrijkste stakeholders zijn die mede het succes van de business case en de daaruit voortkomende projecten kunnen beinvloeden. Dit is een belangrijke doelgroep tijdens de uitvoering van de projecten.

 

6. Investeringsvoorstellen


Hier wordt het kader gedefinieerd waarbinnen de verschillende investeringsscenario’s kunnen worden toegelicht, vergeleken en worden beoordeeld.

6.1 Randvoorwaarden en uitgangspunten

Vastleggen van de uitgangspunten die belangrijk zijn voor de realisatie van de business base. Wat zijn de randvoorwaarden waarbinnen de alternatieve scenario's moeten vallen. En wat zijn de aannames waarop de kosten en de baten worden berekend, of de criteria zijn vastgelegd. Dit deel zal gedurende de realisatie van het investeringstraject regelmatig getoetst worden aan de situatie op dat moment. Moeten er aanpassingen worden gedaan en beïnvloed dit de besluitvorming?

6.2 Beoordelingscriteria en wegingsfactoren

Met behulp van de investeringsdoelstelling wordt, in overleg met de opdrachtgever, nagegaan welke beoordelingscriteria belangrijk zijn voor deze business case. Hier worden de criteria benoemd en toegelicht waarom deze van belang zijn. Toekennen van de wegingsfactoren: is de investering meer gericht op de organisatie of meer op de techniek? De criteria zijn belangrijk bij het beoordelen van de nuloptie en de alternatieven

6.3 Scope van de investering

Bepaal de scope van de bijdrage die geleverd moet worden om de doelstelling te realiseren. Wat is de reikwijdte en wat zijn de grenzen waarop deze case betrekking heeft. Afhankelijk van de grootte van de organisatie, de volwassenheid en de cultuur, zal in overleg het aantal en type projecten worden bepaald die binnen de investering van deze business case vallen.

6.4 Nuloptie

Hierin wordt de huidige situatie beschreven en de mogelijke gevolgen als er verder niets gebeurd. Er zullen knelpunten ontstaan waar vervolgens oplossingen voor worden gevonden. Het is dus een voortzetting van de huidige situatie, met alle gevolgen van dien. Probeer de kosten hiervan in te schatten, evenals de risico's die dit met zich meebrengt. Geef tevens de scope aan van de nuloptie.

6.5 Alternatieve opties

Bepaal wat de alternatieve scenario's zijn om een bijdrage te kunnen leveren aan het bereiken van de gewenste doelstelling. Betrek hierin de belangrijkste stakeholders en maak eventueel gebruik van externe deskundigen om tot weloverwogen scenario's te komen. Gaandeweg wordt een shortlist van relevante scenario's gemaakt. Wel aangeven waarom de overige scenario's niet verder worden uitgewerkt.

 

7. Baten van de investering


Wat zijn de baten die elk van de relevante scenario's zullen opleveren en dus bijdragen aan de doelstellingen van de organisatie. Gaat het om wettelijke bepalingen waaraan voldaan wordt of is het een kwestie van efficiency voordeel? Beschrijf in het kort de baten per scenario.

7.1 Kwantitatieve baten

Niet het meest eenvoudige deel is het bepalen van de kwantitatieve baten. Deze zullen veelal gebaseerd zijn op aannames. Leg deze aannames duidelijk vast. Zij zijn in een later stadium nodig bij de beoordeling van de resultaten. De baten kunnen komen uit efficiency voordelen, het verlagen van de voorraden, het versnellen van doorlooptijden, inkrimping van het aantal medewerkers, etc. Uiteraard sterk afhankelijk van de omstandigheden en het type bedrijf. Ook kan het zijn dat er geen kwantitatieve baten te behalen zijn. Vastleggen waarom niet.

7.2 Kwalitatieve baten

Minstens zo belangrijk zijn de kwalitatieve baten die de investering bijdraagt. DIt kan zijn een betere klanttevredenheid, een betere bereikbaarheid of vermindering van fouten in de stuurinformatie. Toename van de motivatie van de medewerkers kan ook een reden zijn of zelfs het voortbestaan van de organisatie. Omschrijf per scenario de mogelijke kwalitatieve baten en probeer vooral de verschillen aan te tonen.

 

8. Consequenties


Per scenario, maar ook voor de nuloptie, wordt aangegeven wat de hoogte van de investering is. Opgesplitst in eenmalige kosten en exploitatiekosten over een bepaalde periode. Voorzover van toepassing tenminste. Geef duidelijk aan waarop deze kosten zijn gebaseerd en probeer een reële verbijzondering van de kosten te maken. Bereken de Netto Contante Waarde van de totale investering. Van belang voor de verschillende berekeningen zijn de aannames. Ga na in hoeverre deze gevoelig zijn voor veranderingen door interne of externe invloeden. Indien hier grote variaties in op kunnen treden, wordt aangeraden om een doorrekening te maken, per scenario en naast de gemiddelde situatie, voor een worst case situatie en een best case situatie. De resultaten hiervan kunnen van grote invloed zijn op de besluitvorming om wel of niet voor een bepaald scenario te kiezen.

 

9. Risico's


Van elk van de scenario's, inclusief de nuloptie, dienen de risico's te worden ingeschat. Maar eveneens moet worden aangegeven wat de impact is op een aantal, vooraf bepaalde, aspecten van de bedrijfsvoering. Hierbij is een belangrijk gegeven de kans van optreden van de betreffende risico's. De resultaten zijn van invloed op de keuze die gemaakt wordt voor een bepaald scenario. Maar het kan ook zijn dat scenario's in dit stadium afvallen. De mogelijkheden om risico's te elimineren of op zijn minst de kans van optreden te verkleinen, moet, indien mogelijk worden aangegeven. Maar minstens zo belangrijk is de gevolgen van optredende risico's te beperken. Deze analyse vormt de basis voor een verder risico management gedurende het investeringstraject.

 

10. Communicatie beleid

Een goede communicatie is van essentieel belang bij het welslagen van een project. Veranderingen stuiten op weerstand, partijen die zich gepasseerd voelen, etc. De businesscase vormt de basis van een goede communicatie. Maar geef grote lijnen aan op welke manier de communicatie plaatsvindt, waarover, door wie en met welke frequentie of op welke momenten. 

 

11. Uitvoeringsbeleid

  • tempo afgestemd op verandervermogen van de organisatie
  • fasering afgestemd op de organisatie in plaats van op de techniek
  • opsplitsen in goed gedefinieerde deelprojecten in het geval het om een lang traject gaat of wanneer het gaat om een hoge investering
  • afwegen of het om een project gaat of om een programma. Of is het een lijnactiviteit? 
  • aanbesteding strategie: hoe ver wil de organisatie gaan in het uitbesteden van werkzaamheden en waar ligt de resultaat verantwoordelijkheid?

 

12. Conclusies en aanbevelingen


De verschillende scenario's worden vergeleken met de nuloptie en onderling. Criteria worden beoordeeld en de conclusies getrokken en vastgelegd. Een aanbeveling wordt gedaan welk scenario de voorkeur verdient en aangeven waarom.

 

Bijlagen


Alle relevantie informatie, onderzoeken, etc. worden zoveel mogelijk als bijlagen toegevoegd aan het document. De business case zelf zo beknopt mogelijk houden.

 

Stof tot nadenken

Oordeel redactie

“De inhoud van deze artikelen is vernieuwend in zijn kijk op betere projectsturing, namelijk vanuit het perspectief van de opdrachtgever van projecten. Herkenbaar vanuit de praktijk. Bovendien prettig leesbaar, met enerzijds verwijzingen naar fact based analyses en anderzijds praktisch in haar adviezen” 

Management Executive

Contact Informatie

+ 31 647 004 442

Wijk bij Duurstede

dieterdevroomen@gmail.com

@dieterdevroomen

twitter cards 01

 

Nieuwsbrief

wij versturen geen nieuwsbrieven, mailings, e.d. Wil je op de hoogte blijven? Volg ons dan via Twitter of LinkedIn.

Wie is online

We hebben 173 gasten en geen leden online

×

De website met veel informatie over Goed Opdrachtgeverschap blijft bestaan!

Met dank aan Dieter de Vroomen: hij heeft aangegeven het gedachtegoed over Goed Opdrachtgeverschap en dat de basis vormt voor deze website, te willen continueren. Hoe en in welke vorm, wordt de komende periode verder uitgewerkt.